DIỄN ĐÀN NGƯỜI DÂN VIỆT NAM

XÂY DỰNG CÔNG BẰNG THỊNH VƯỢNG NHÂN BẢN

Tô Hủ Tiếu Cá Chợ Cũ_Lê Quốc .

E-mail Print
                                                                                                                                                                                                                                                                                                       Image result for Que Huong Chùm Khế Ngọt
Đời người tị nạn – ai cũng mang trong lòng những nỗi buồn  : Buồn vong gia, thất thổ - tài sản, đất đai bị cướp đoạt, thân xác bị tù đày... rồi lang thang xứ người, sống đời trôi nổi như những cánh bèo lênh đênh trên dòng nước... Tuy vậy – ông Trời cũng thương người hoạn nạn, nên cũng an bài cho cuộc sống tha hương có những niềm vui nỗi buồn xen lẫn. Trong nỗi buồn lớn,vẫn có những niềm vui nhỏ... rất nhỏ, thường bị bỏ qua không để ‎ ý ‎ tới .
          
 Nhưng nhiều khi những niềm vui nhỏ góp lại thành liều thuốc bổ lớn, nuôi dưỡng tấm thân già. Những niềm vui nhỏ có khi lại có ý nghĩa như một bài học lớn . Cũng có khi vẻ nên một bức tranh đởi sống động, cười ra nước mắt…- như đọc lại  chuyện Chí Phèo của Nam Cao : Chí Phèo bóp chưn bà vợ Lý Trưởng, bị mắng:   “ Mày thực thà quá !Con trai gì mới 20 tuổi mà đã như ông già – chả nhẻ  tao gọi mày vào chỉ để bóp chân thế nầy thôi ư? ”!   Rồi đến chuyện " bà cả đưa giây lưng quần cho thằng ở mà nó cứ lừng khừng không biết phải làm sao…khiến bà nổi cơn lên cầm tay nó giựt mạnh cho chiếc quần rớt xuống…"   của Xuân Tước… Rồi đến nụ cười của Mona Lisa trong bức tranh La Joconde mà văn hào André Malraux phải viết một câu bất hủ : “Đây là một công trình nghệ thuật mà nhân loại phải đem xương máu ra để bảo vệ nó”  
                     
 Đó là những câu chuyện trào phúng của những tác giả tên tuổi trong dòng văn học nước nhà. Và đây là những mẩu chuyện, cảm nhận qua những trải nghiệm cuộc đời - Xin ghi lại trước khi nó đi vào quên lãng .. hoặc rơi vào cõi vô thức mênh mông …
 
    NIỀM VUI TRONG  NỖI  BUỒN                               
 1.- LY CÀ PHÊ VÀ ĐIẾU THUỐC LÁ TRONG TRẠI TÙ CẢI TẠO :                                 
  Nhà nước Cộng sản chánh thức thông báo cho các quân nhân cấp úy trở lên, viên chức “ ngụy”từ cấp Trưởng Ty, Phó quận trở lên : “Phải mang theo quần áo và  lương thực dùng trong 10 ngày, để đi học tập cải tạo.” Mọi người tin bằng lời. Nhà nước Cách Mạng mà ! Khoan hồng, nhân đạo, liêm chính,“ không tơ hào cây kim sợi chỉ của nhân dân”.  Đâu phải như tụi “ Mỹ Ngụy”, bốc lột tận xương tủy của người dân. . Bỗng nhiên, sáng hôm đó, má tôi thúc giục : “Đi trình diện đi con, Cách Mạng khoan hồng nhân đạo lắm,  đâu có gì mà con sợ.! . Vợ khuyên chồng  : “Đi đi anh – ta sao mình vậy - Chỉ có 10 ngày thôi mà – nghe nói cán bộ người ta cũng đi học tập như mình !”. Đầu làng cuối xóm, phố phường chợ búa – nơi nào,bà con bạn bè quen biết đều khuyên anh em“ngụy”nên khăn gói lên đường. Còn ai thương mình hơn mẹ, còn ai chia sẻ nỗi lo lắng, sợ sệt của mình bằng vợ. Vậy mà mẹ cũng khuyên bảo, vợ cũng dặn dò…tôi cũng rất an tâm mà  đi trình diện học tập cải tạo…     
           
    Trình diện tại trường Gia Long – 3 ngày đầu – chúng tôi được ăn toàn là thức ăn của cao lầu  Đồng Khánh, Soài kinh Lầm,  Động Phát chở tới, ngày 3 bữa. Mọi người đi tới, đi lui, thì thầm bàn tán ..vui mừng, phấn khởi thầm nghĩ : Chắc là không có gì đâu, hoà bình rồi, dầu gì cũng là người Việt với nhau mà ! Cách Mạng đối xử đẹp với mình như vậy mà bọn CIA đồn bậy nào là “ Saigòn tắm máu”, nào là “rút móng tay phụ nữ”, nào là “tịch thu tài sản, đuổi đi kinh tế mới” v.v.. Thật đúng là cái bọn ác ôn, chuyên đồn nhảm... 
               
   Sau 3 ngày ăn uống  linh đình – bọn ngụy quyền chúng tôi được chuyển trại ban đêm lên 15-NV tức trại cô nhi Long Thành nay bỏ trống. Mười ngày trôi qua .. 2 lần mười ngày, rồi 3 lần, 10 lần .. Mọi người nhìn nhau, thầm nghĩ : Không lẽ Cách Mạng dối gạt mình? Thằng bạn tôi – trước làm thẩm phán Tòa án quân sự ( vừa qua đời năm 2010 ) - là người mê tử vi, mê bói toán. Nó chạy lại trại tôi, mặt mày tươi rói, bảo nhỏ : “Tao coi rồi,  tuần tới là tụi mình về. Chế độ CS không có nhà tù. Mầy đừng có lo”. Qua nhiều cái 10 ngày, dù trong lòng không còn tin tưởng nữa, nhưng tôi cũng thấy vui vui…Một tia hy vọng thoáng qua .. Rồi nào là Mỷ sẽ bốc đi. Ai chức vụ gì sẽ được phục hồi chức vụ đó. Còn được lãnh “ Rấp ben” khi qua Mỹ. Cái bong bóng  phồng lên… vài ngày rồi xẹp xuống. Lâu lâu lại có một cái tin đại loại như vậy .. quả bong bóng lại phồng lên .. rồi xẹp xuống như những lần trước.                  
  Nămcái 10 ngày trôi qua  -  20, 30 cái 10 ngày tiếp nối…   
                   
  Rồi  40, 50  cái 10 ngày….    
   
 - Rồi không biết bao nhiêu cái 10 ngày nữa...Té ra – những đòn phép trên là của Cách Mạng. Cách Mạng sợ bọn nguỵ không hiểu Cách Mạng “thương yêu”họ mà trốn học tập.Cách Mạng còn lo bọn “ Nguỵ” không chịu học tập  “tốt ”,nên tăng số 10 ngày lên. Có người bạo gan đứng lên hỏi cán bộ : Tại sao nhà nước nói học tập 10 ngày, bây giờ bao nhiêu cái 10 ngày rồi ? thưa cán bộ. Được cán bộ Trưởng trại trả lời : “Các anh bị Mỹ tuyên truyền quá nên u mê - rõ ràng, thông báo kêu các anh đem lương thực dùng trong 10 ngày - chứ CM đâu  có nói học tập 10 ngày. Chỉ các anh mới không hiểu được Cách Mạng thôi !
Các anh phải học tập tốt, thành thật khai báo thì các anh được về ngay. Cách Mạng bao giờ cũng khoan hồng và nhân đạo. Về sớm hay trễ là tùy ở các anh”.              
  Bây giờ những người tù cải tạo mới vỡ lẽ ra .. Trời ơi ! Những ông Bộ Trưởng, những nhà khoa bảng, những chức vụ to lớn - những bộ óc sừng sỏ một thời …tất cả  đều bị gạt.  Bây giờ - mới biết đó là một đòn phép tâm lý gạt gẩm quá tinh vi .. Gạt bọn nguỵ đã đành mà còn gạt luôn cả cha mẹ, vợ con những người tù cải tạo, gạt cả dân chúng dể làm cái loa tuyên truyền thúc giục bọn nguỵ đi vào tù một cách êm ái..  Hạng Võ thua trận cuối cùng ở Cai Hạ, cũng vì bị Lưu Bang gạt ở hoà ước Hồng Câu. Ông Thiệu bị Hồ chí Minh gạt trong thoả ước ngưng bắn Tết Mậu Thân 1968 -  khiến cho hàng chục ngàn dân bị Cọng quân sát hại..  Chao ơi ! Nghĩ đén mà rùng mình ! Thao thức suốt đêm không ngủ được.    
                        
Sáng hôm đó, tiết trời gần Tết , se se lạnh…    Chúng tôi 5 thằng tù cùng nghề nghiệp ở chung nhà số 5 . Sáng tinh sương  nhớ nhà quá! đứa nào cũng ngó mong về hướng Saigòn.. Bỗng thằng Thật nói tao còn chút cà phê, nhét đâu đó - thằng Cần là dân nghiện thuốc lá nặng, bươi móc dưới đáy ba lô được một điếu thuốc duy nhứt. Thằng Nhân hiền lành, dễ thương nhứt bọn,  lò mò tìm 3 cục đất chụm đầu lại, để lon Guigoz nước lên,  đun sôi , rồi cẩn thận đổ vào cái ly dựng cà phê bằng plastic lượm được hồi chiều hôm qua.Thằng Thủy, kính cận dầy đến gần 2 ly. Nó mà mất kiếng thì chỉ có nước đi mò bậy. 
 
 Ly cà phê bốc khói, thơm ngào ngạt... Năm thằng - mắt nhắm nghiền, người lâng lâng, chết lịm. Ngồi chồm hổm quanh sân trước trại – ly cà phê được chuyền tay từ thằng. Mỗi đứa chỉ được hớp một ngụm nhỏ .. ngậm lại mà nghe cái hương vị cà phê lừng lên lỗ mũi, thấm qua đầu lưỡi .. rồi đi vào cổ họng, hòa tan  tới từng thớ thịt da…Điếu thuốc lá cũng được đưa lên môi một cách cẩn thận …Mỗi thằng chỉ hít vô một chút rồi hãm lại, nuốt khói vào phổi. Lúc đó – nếu có ai bảo mầy sẽ chết vì bệnh cancer nếu mầy nuốt khói – thì chúng tôi thà là chịu cancer chứ không thể không hít một hơi khói rồi nuốt luôn vào phế phủ, sau khi chiêu một ngụm cà phê... Cứ thế mà chuyền tay nhau cho đến ly cà phê không còn một giọt và điếu thuốc cháy đến phỏng tay, cháy đến không còn một cọng khói nào. Mỗi thằng mơ màng theo đuổi một ý nghĩ riêng trong đầu ..
 
Trong cảnh tù tội không biết ngày về,. bỗng nghe ngụm cà phê thấm qua người, tạo một cảm giác bâng khuâng nhớ nhà, nhớ vợ nhớ con, tâm hồn lâng lâng pha lẫn nỗi lo âu cho số phận mình, cho tương lai mù mịt...Tình bạn bè cùng cảnh ngộ cũng thấy gần gủi nhau hơn, thắm thiết hơn. Mùi cà phê nầy  – 35 năm qua – vẫn còn đâu đó trong khứu giác.  Buổi sáng mùa hè, tôi thường ra sau vườn nhà, ngắm mấy đóa hoa hồng thoang thoảng hương thơm, chiêu một ngụm cà phê mà nghe chừng như mùi cà phê trong trại cải tạo năm nào…   
 
 2.- CHUYỆN THẰNG CHÁU NGOẠI  VÀ TÔ HỦ TIẾU CÁ CHỢ CŨ
 
 Tại ngã ba Hiền Vương / Đinh tiên Hoàng - đối diện rạp chiếu bóng Casino, khách sành điệu khi đi ngang qua đây, không thể không dừng chưn lại, dể viếng một nhà hàng ăn cùng tên với rạp chiếu bóng : Restaurant Casino đẹp, sang trọng, đông khách, thuộc loại “deluxe”  nhứt nhì  Thủ Đô Sàigòn.    
 Đó ! cơ ngơi của ông bạn già tôi đó. Thế mà mấy ông CS miền Bắc tràn vào, ông mất sạch! .Trụi lủi ! Nhờ ơn Cách Mạng, ông còn được cái quần tà lỏn dính vào người  - nếu không thì ông cũng trở thành ông Adam mất rồi !
 
 Hành trang mang theo khi lưu lạc xứ người - ngoài cái quần tà lỏn – ông còn có cái tài nấu nướng và cái tánh thứ tự, ngăn nắp, sạch sẽ  bẩm sinh…Những thứ nầy nhà nước không tịch thu được. Nhà ông, không một con ruồi nào sống sót,  không một con muỗi vo ve, không một hạt bụi  lang thang, không áo quần dạo chơi bừa bãi, không một ly tách ngang tàng vô trật tự . Tóm lại - sạch sẽ, sạch sẽ hết chỗ nói, thứ tự - miễn phê bình. Nhà  tươm tất, luôn được được sửa chữa bằng tiền túi, đến nỗi chủ nhà không tăng tiền nhà mấy năm liên tiếp. Chuyện vô lý nhưng có thật đó ! Không tin, hỏi nhà ngoại giao xứ “dưới sông cá chốt, trên bờ Triều Châu” hoặc người nào có viếng Lâm gia Trang - thì rõ.     Tôi vốn  là người mê ăn. Mê món đuông chà là chiên bơ Bretel của nhà hàng Tài Nam. Không phải một mình tôi mê đâu nhé ! Tông Tông Đệ Nhị Cọng Hoà cũng rứa. Các quan trấn thủ vùng sông nước Phù Sa chắc không quên cho quân sĩ lùng kiếm món nầy dâng cho Ngài ngự thiện. Tôi còn mê nhiều món khác như món mì Cây Nhãn, đường Đinh tiên Hoàng, hủ tiếu Mỷ Tho Thanh Xuân ăn với rau tần ô, món cháo cá chợ cũ của ông Ba Tàu bụng phệ…và món phở Tàu Bay độc đáo không bao giờ ăn với lá quế và cốc cà phê pha với cau khô xay nhuyển, ở hẻm bên cạnh.  Nhưng món tôi mê nhứt là điểm tâm bằng tô “HỦ TIẾU CÁ CHỢ CŨ” và ăn cơm trưa thì cơm thố “GÀ ÁC TIỀM THUỐC BẮC” ăn với “ HÀM DŨY  CHÚI DỤC ”.   
 
 Năm 2007 - tôi về Sàigòn tìm “nó”. Nhưng tôi thất vọng hoàn toàn.“ Nó” đã đi theo chủ nhân của nó về bên kia thế giới rồi ! Tôi buồn bã dạo quanh một vòng Sàigòn - Tân Định.Tôi đang đi giữa thành phố Sàigòn mà không thấy Sàigòn đâu cả . “ Sàigòn ơi! Tôi đã mất người, như Người đã mất tên” . “Sàigòn bây giờ trờ mưa hay nắng ? Sàigòn bây giờ cúi mặt nhìn nhau”.    Buồn thấm thía ! 
 
  Tôi trở về Mộng lệ An. Thật bất ngờ và thú vị. Tôi tìm thấy “nó” tại Lâm gia Trang :  Món hủ tiếu gà cá và món mì Cây Nhản. Chủ nhân của nó chính là ông bạn già “ sạch sẽ” của tôi. Trước mặt tôi - một tô hủ tiếu gà cá bốc khói thơm ngào ngạt như tô hủ tiếu ở đường Hàm Nghi năm xưa.. Quê hương vời vợi của tôi bỗng hiện về... Trong phút chốc – tôi đã tìm được quê hương mình qua cọng ngò thơm, sợi hủ tiếu mềm mại, miếng cá sống thái mỏng và tô nước dùng trong vắt đang bốc khói của tô hủ tiếu cá năm nào.“Quê hương là chùm khế ngọt ?”. Chưa chắc, nhưng quê hương là cọng ngò thơm, tô hủ tiếu cá đậm đà hương vị miền sông nước Cửu Long,  là chắc chắn , vì nó đang ở trước mặt tôi … 
   
 Ông bạn già của tôi – ngoài cái tài nội trợ - còn có một thú vui đặc biệt độc đáo là săn sóc thằng cháu ngoại với một tình thương yêu khó nói nên lời, một tấm lòng đủ sức lung lay trái tim của thằng cháu ngoại sinh đẻ tại đây. Lúc nó mới chào đời,  ông ẳm bồng, cho bú mớm ( bằng sửa tươi), lo lắng thâu đêm khi nó ốm đau,sài đẹn..Tình thương của ông Ngoại như nguồn dưỡng khí nuôi dưỡng nó cho đến năm lên 10 tuổi, học lớp 4e année. Bỗng ngày nọ, cô giáo bảo nó tả một người mà nó yêu thương nhất đời. Các trẻ khác thường thường là tả Mẹ, đôi khi Cha. Thằng cháu nầy lập tức chọn ông Ngoại nó và được cô giáo chọn là bài xuất sắc - bản sao được gửi về Ông, bà Ngoại nó. Nó viết bằng tiếng Pháp, tạm dịch:“ Tôi chắc chắn rằng khi đọc những dòng sau đây, cô sẽ say mê về con người cũng như những đức tánh của ông. Riêng con, thì đã từ lâu, con cảm nhận được một tấm lòng yêu thương bao la và một sự ngưỡng mộ sâu sắc về con người đem lại niềm hoan lạc nầy.  Đó là một con người tóc xám đen, đeo kính, gầy gò, lưng hơi còm. Tuy nhiên - người  ông  rất nhanh nhẹn và bước đi cũng như cử chỉ - rất vững chắc và chính xác. Ông là người tính tình giản dị, và rất khéo tay trong những nghề linh tinh. Và ông cũng có tài nấu ăn và may vá nữa...           
                                           
Tôi vô cùng sung sướng có  được một con  người tuyệt vời đó là ông Ngoại tôi. Tôi tự cho mình là một đứa trẻ may mắn có được một người ông ngoại lệ, đáng cho tôi hết sức chú ý đến  ông. Tôi biết rằng ông ngoại tôi là người hoàn toàn và duy nhứt trên cõi đời  nầy. Cám ơn ông còn đó…  cho riêng  tôi..  ( Victor Phan – 1996 , 10 ans) Mười bốn năm sau - thằng bé đó đã trở thành Bác sĩ nha khoa và hiện đang hy vọng được tuyển vào học ngành  “ Maxilo – facial” một môn học cần nhiều tài năng tại đại học danh tiếng  Mac Gill .                      Vợ chồng ông bạn già tôi nhắc lại lá thư ngày trước và  xúc động nói với tôi : 
 
 “ Tôi còn mong gì nữa trên đời nầy ! ”      
     
Thằng cháu ngoại tôi (người viết)  chưa đầy 5 tuổi , lúc tôi ra về ... lẩm đẩm chạy ra cửa nắm tay tôi và bà ngoại nó, mắt long lanh nhìn tôi : “ Ông bà Ngoại ơi ! Đừng có về - ở lại  chơi với Vũ ”. Tôi cũng nói với ông bạn già tôi :       
                
  “ Tôi cũng đâu còn mong gì nữa anh”.
 Một thứ hạnh phúc nhỏ nhoi mà từ lâu tôi đã bỏ qua, không hiểu thấu...Bây giờ tôi mới hiểu, đó mới thật là một thứ  hạnh phúc đang ở gần  bên mình . 
 
  Lê Quốc(Tặng ông bạn già Nguyễn minh Trí)

      © Tác giả gửi bài đến Ban biên tập.

          © Diễn Đàn Người Dân ViệtNam
 

Share

scroll back to top
 

TIN MỚI NHẤT